नेत्रराज सुवेदी
२०८१ साल फागुन ११ गते। म्याग्दीका लागि त्यो एउटा विशेष दिन थियो। विश्वका अग्ला हिमालमा नेपालको झण्डा फहराएर देशको नाम विश्वभर चिनाएका म्याग्दीका छोरा निर्मल ‘निम्स’ पुर्जालाई आफ्नै जन्मभूमिमा बोलाएर जिल्लावासीका तर्फबाट सम्मान तथा अभिनन्दन गर्ने दिन। उहाँलाई सम्मान गर्न गठित अभिनन्दन समितिको सदस्यका रूपमा म पनि त्यस अवसरमा सहभागी हुने सौभाग्य पाएको थिएँ। त्यही दिन थियो—मैले निम्स दाइलाई पहिलोपटक प्रत्यक्ष भेटेको।
नाम र उपलब्धिका कारण उहाँबारे धेरै कुरा सुनेको थिएँ। तर प्रत्यक्ष भेट्नु र टाढाबाट सुन्नुमा ठूलो फरक हुँदो रहेछ। पहिलो भेटमै उहाँमा छुट्टै ऊर्जा महसुस गरेँ। आँटिलो, जोसिलो र आफूलाई लागेको कुरा घुमाएर नभई सिधै भन्ने स्वभाव। कुराकानीमा आत्मविश्वास, व्यवहारमा सहजता र हरेक कुरामा सकारात्मक ऊर्जा देखिन्थ्यो।
उहाँसँगको त्यो भेट छोटो थियो, तर मेरो स्मृतिमा गहिरो छाप छोडेर गयो।
निम्स दाइको सबैभन्दा बलियो पक्ष मलाई उहाँको ‘गर्न सक्छु’ भन्ने मानसिकता लाग्यो। सामान्य मानिसले कठिनाइ देखेर पछि हट्ने ठाउँमा उहाँ चुनौती देख्नुहुन्थ्यो। असम्भवजस्तो लाग्ने लक्ष्यलाई सम्भव बनाउने अठोट नै उहाँको पहिचान थियो। विश्वका अग्ला हिमालमा उहाँले हासिल गरेका उपलब्धि केवल शारीरिक साहसका परिणाम थिएनन्; त्यसका पछाडि कठोर अनुशासन, निरन्तर मेहनत, मानसिक दृढता र जोखिमसँग जुध्ने अदम्य साहस थियो।
उहाँ स्पष्टवक्ता हुनुहुन्थ्यो। मनमा एउटा कुरा राखेर बाहिर अर्को कुरा बोल्ने मानिस जस्तो लागेन। आफूलाई लागेको कुरा खुलेर राख्नुहुन्थ्यो। उहाँको यही स्पष्टता कतिपयलाई कठोर लाग्न सक्थ्यो होला, तर त्यसमा बनावटीपन थिएन। उहाँको बोलीमा आफ्नै अनुभवबाट जन्मिएको आत्मविश्वास थियो।
म्याग्दीका लागि उहाँ केवल विश्वविख्यात पर्वतारोही मात्र हुनुहुन्नथ्यो। उहाँ जिल्लाको गौरव, नयाँ पुस्ताका लागि प्रेरणा र म्याग्दीको नाम विश्वको हिमाली नक्सामा अझ फराकिलो बनाउने एउटा परिचय हुनुहुन्थ्यो। त्यसैले हामीले उहाँलाई जन्मभूमिमा बोलाएर सम्मान गर्न चाहेका थियौँ। त्यो सम्मान केवल एक व्यक्तिप्रति गरिएको सम्मान थिएन; त्यो म्याग्दीको माटोबाट जन्मिएको साहस, संघर्ष र सफलताको सम्मान थियो।
तर जीवन कति अनिश्चित हुँदो रहेछ भन्ने कुरा त्यस दिन हामीमध्ये कसैले कल्पना गरेका थिएनौँ।
२०८१ फागुन ११ गते हामीले उहाँलाई सम्मान गर्न मञ्चमा बोलाएका थियौँ। जिल्लावासीका तर्फबाट अभिनन्दन गरेका थियौँ। उहाँको साहस र उपलब्धिको चर्चा गर्दै आगामी यात्राका लागि शुभकामना दिएका थियौँ। त्यतिबेला कहाँ थाहा थियो र—त्यो भेट नै उहाँसँग मेरो पहिलो र अन्तिम प्रत्यक्ष भेट बन्नेछ भनेर।
आज उहाँ हामीबीच हुनुहुन्न। उहाँको निधनको खबरले म्याग्दी मात्र होइन, नेपाल र विश्वभर उहाँलाई चिन्नेहरूलाई स्तब्ध बनायो। केही समयअघिसम्म हामीले सम्मान गरेका, हात मिलाएका र कुराकानी गरेका त्यही निम्स दाइ आज सम्झनामा मात्र हुनुहुन्छ भन्ने यथार्थ स्वीकार्न निकै कठिन छ।
तर केही मानिसहरू शरीरले विदा भए पनि उनीहरूले छोडेको प्रभाव कहिल्यै मर्दैन। निम्स दाइ पनि त्यस्तै नाम हुनुहुन्छ। उहाँले हिमालका चुचुरामा पुर्याएको नेपालको झण्डा, उहाँले देखाएको साहस र नयाँ पुस्तालाई दिएको ‘असम्भव भन्ने केही छैन’ भन्ने प्रेरणा सधैँ जीवित रहनेछ।
२०८१ फागुन ११ गतेको त्यो भेट सम्झिँदा आज पनि मनमा एउटै कुरा आउँछ—मैले त्यस दिन एउटा विश्वविख्यात पर्वतारोहीलाई मात्र सम्मान गरेको रहेनछु, मैले म्याग्दीको माटोको एउटा साहसी छोरालाई अन्तिमपटक नजिकबाट भेटेर सम्मान गरेको रहेछु।
निम्स दाइ, तपाईंको शरीर आज हामीबीच छैन। तर तपाईंको आँट, जोस, संघर्ष र उचाइप्रतिको त्यो अदम्य यात्राले म्याग्दीको माटो र नेपाली मनमा तपाईंलाई सधैँ जीवित राख्नेछ।
